Grote keizerlibel

Binnnekort-Soon-in kurzer Zeit

De Patrijs of Veldhoen. {Perdix perdix}

De Patrijs is een kleine, compacte vogel die leeft in het open veld en braakliggend grond met aan de rand bossages om zich te kunnen verbergen bij gevaar. Dit kan zijn vanuit de lucht, maar ook over de grond. Het gaat niet goed met deze soort. Het aantal is sterk afgenomen sinds 2014-2015. Toen telde de totale populatie in Nederland nog 17-18.000 vogels. Tijdens de landelijke telling van het aantal broedparen 2020 nog slechts 5000. Oorzaak: weinig braakliggend grond meer in Nederland. Een dramatische afname van 91% tussen 1980 en 2023.

De broedtijd loopt van eind april tot in september voor het eventuele 2e broedsel. Het legsel van het 1e broedsel bestaat meestal tussen de 12 en 20 eieren, terwijl het 2e broedsel lagere aantallen eieren telt. De broedduur bedraagt tussen de 22 en 24 dagen. Het broeden begint na het leggen van het laatste ei. De kuikens gaan vrijwel direct aan de wandel [Nestvlieders]. Het nest is een ondiep kuiltje in de grond met wat grassen de droge bladeren. Het voer bestaat uit zaden, bladeren en ook wel pas gesproten mais kiemen.

2013 was het jaar van de Patrijs. Herkenning van de beide sexen. Ze hebben beiden een compact lichaam met diverse kleuren bruin. Het mannetje heeft een grijze borst en een grotere bruine vlek [hoefijzer model] op de onderkant van de borst/buik, dan het vrouwtje. Ook op de kop van het mannetje is meer rood te zien dan bij het vrouwtje. Waarneming van de Patrijs gaat het beste in de winter als er sneeuw ligt. In de zomer zijn ze weinig opvallend door hun uitstekende schutkleur. Jonge vogels zijn lichter bruin van kleur en missen de bekende bruine vlekken en het rood rond de snavel. Gelukkig is het nu een sterk beschermde soort en mag er dus niet meer op gejaagd worden.

Draaihals op de Sallandse Heuvelrug. [Jynx torquilla-Wreckneck-Wendehals]

Op 29-04-2009 zag ik mijn 1e Draaihals op het tuinhek bij ons chter in de tuin. Mijn eerste gedachte was dat het een ontsnapte, tropische vogel was. Maar des te blijer was ik met mijn eerste waarneming van de Draaihals.

Nog diezelfde middag kreeg ik een telefoontje van iemand waar een vogel tegen het raam was gevlogen en dood op de grond lag. Ook dat bleek een Draaihals te zijn. Deze heb ik meegenomen om te laten opzetten. Op 3 mei 2013 zagen we tijdens een fietsrondje Tetjehorn/Schildmeer, langs het fietspad de 2e Draaihals in het gras. Ook deze vogel liet zich goed fotograferen. Echter deze vloog in het riet en ik er achteraan. Deze foto's zijn ook redelijk gelukt.

Velen vroegen zich af, hoe ik hem had gevonden.

13 jaar en 3 dagen later zag ik op de Sallandse Heuvelrug mijn 3e exemplaar. Deze was moeilijker te fotograferen, omdat hij op een behoorlijke afstand zat. Plm. 75 meter. Maar toch ook de foto's zijn goed gelukt. Dit exemplaar moest je werkelijk op zijn gezang vinden, want bruin tussen bruin gaat wat moeilijker. Tot zover mijn waarnemingen.

De Draaihals is een bruinkleurige vogel in het model van een Spreeuw. Echter de Draaihals is slanker. De lengte isongeveer 16-17 cm en de spanwijdte zo'n 34 cm. Het verenpak is over het algemeen bruingestreept/geschubt. Dus meerder kleuren bruin met hier en daar wat fijne, zwarte dwarsstrepen. Het hoofdvoedsel bestaat uit mieren, die hij op de grond zoekt en de vliegende insecten vangt hij vanaf zijn "hogezit" tussen de takken en bladeren. Hij kan zijn kop bijna 360° draaien, vandaar zijn naam. Het is een bedreigde en zeldzame spechtensoort die ook in Nederland broedt en overwinterd in Afrika, ten zuiden van de Sahara. Eind april/begin mei keert hij terug naar onsland en wordt op meerdere plekken gezien. Het aantal broedparen bedraagt in Nederland ongeveer 250. [Telling SOVON 2024].

Hij staat op de Rodelijst van Nederlandse broedvogels als ernstig bedreigd.

De Steenuil. [Athene noctua].

Dit jaar 2026 is het Jaar van de Steenuil.

Het gaat niet zo goed met de Steenuil in ons land. Er verdwijnen steeds meer [opgeruimde] boerenerven. Ik weet nog goed dat er, zo'n 70 jaar geleden, bij mijn grootvader een koppeltje Steenuilen op het erf zat. Deze zaten in de oude kapschuur, op en in een grote stapel ruiterstokken. Erg schrikachtig waren ze niet en je kon er dus betrekkelijk dichtbij komen. Het ruige nest lag er tussen op een stapeltje horizontaal liggende stokken.

Je kon er niet tussen kijken, maar als er jongen waren kon je ze duidelijk horen schreeuwen om voedsel. Ook 's avonds kon je het mannetje hoeren roepen. Of hij zat op de stapel stokken of op het dak van de kapschuur. Was het heel mooi weer, dan zat hij ook op het dak van de boerderij. Tegenwoordig zitten de Steenuilen veel meer in de door mensen gemaakte holen. Oftewel nestkasten. Ook hier wordt noodgedwongen gelukkig steeds meer gebruik van gemaakt.

Ik vind het nog steeds een magnifieke vogel om te zien en hoop dat de populatie zich snel weer gaat herstellen. De meeste kans om er een te zien is in het midden van het land. In noord Nederland zie je ze vrij weinig.

Meer info: STONE. Steenuilenoverleg Nederland.

Trivia monacha.

Trivia monacha=European cowrie=Spotted cowrie. Trivia betekent: algemeen monacha betekent: solitair Deze mooie soort komt steeds noordelijker voor. Ik heb ze verzameld in 2005 in de badplaats Ravenoville.[Frankrijk]. Ik vond hier levende exemplaren en lege schelpen. In een tijdsbesten van een half uur vond ik ca. 110 exemplaren. Ze zijn inmiddels ook gevonden langs de Zeeuwse kust. Hier in Nederland wordt hij "Koffieboontje" genoemd.

Er waren toender tijd 2 soorten: De Trivia monacha en de Trivia europea. Ze komen voor met en zonder stippen. De meeste exemplaren heb ik gevonde in de hoogwaterlijn. Ik vind het een hele mooie soort om te zoeken en raad jullie aan het ook te doen.

Het Edelhert op de Veluwe.

Ik was al jaren van plan om een keer naar het Nationaal Park de Hoge Veluwe [NPHV] te gaan. Echter het is er nooit van gekomen, maar dit jaar stonden we op camping Kikkergat in Otterlo. En dan ben je zo dichtbij, dat je er wel heen MOET.

Het was eind september en de Edelherten-bronst begon al mooi opgang te komen. Het was goed weer en dus een kaartje gekocht en het gebied verkend. Hier en daar verschenen al de eerste paddenstoelen en de boomvruchten begonnen al te vallen. Het is dit jaar een heel goed mastjaar en dat is weer goed voor o.a. de Wilde zwijnen, Eekhoorns en nog meerdere dietsoorten die afhankelijk zijn van een wintervoorraad. Dit geldt echter niet voor de Edelherten. We hebben zo links en rechts informatie ingewonnen, waar de beste plekken zijn om deze geweldige dieren te zien. Uiteindelijk kwamen we uit bij een lange wildscherm met mooi vrij uitzicht, met wat bomen en een stuk gras.

Toen we aankwamen zaten de eerste liefhebbers al op een bankje in afwachting wat er over een paar uur ging gebeuren. Ja, een paar uur. Want zo lang moet je wachten tot de boswachter komt met appels en graan, om uit te strooien voor de Edelherten.

We hadden geluk, want het eerste "Hert" verscheen al voordat de voedering begon. Een "Hert" is een Edelhert-mannetje. Deze had een geweldig gewei en even later verschenen de vrouwtjes. [Hinde's genaamd} Op een gegeven moment keken de aanwezige dieren wat verschrikt om zich heen om even later weer in de struiken te verdwijnen. Wat bleek; de boswachter kwam met de terreinwagen aanrijden om ze te voeren. Na een kleine 10 minuten ging de boswachter weer weg en even later kwamen de Edelherten weer tevoorschijn. Als eerste de "verkenner". Een prachtige Hert, een 32-ender. GEWELDIGE verschijning.

We hebben die avond zeker ruim een uur kunnen genieten van dit prachtige schouwspel. Volgend jaar gaan we weer en dan nemen we een Jaarkaart.

Oranje luzernevlinder. [Colias croceus]

De Oranje luzernevlinder is naar Nederland "geëmigreert" vanuit het zuiden van Europa. Het is dus een gedeeltelijke trekvlinder. Het vrouwtje is minder geel en de vleugels zijn minder doorgetekend als bij de mannetjes.

Het is een zeer beweeglijke vlinder die van van de klaverbloemen of in de luzerne velden van bloem tot bloem vliegt. Zijn waardplant is de Klaver. Per jaar zijn de aantallen zeer verschillend en in het noorden van Nerderland en op de Waddeneilanden komt hij vrijwel niet voor. Door zijn beweeglijkheid is hij dus ook moeilijk te fotograferen.

De vliegtijd is van maart tot in oktober.

De kleur van de vlinder is goed aangepast aan de omgeving in kleurrijke en bloemrijke velden. De op de foto geziene exemplaren zijn allen vrouwtjes.Ik hoop nog dit jaar ook het mannetje te kunnen fotograferen.

De Kolibrievlinder.

De Kolibrievlinder is eigenlijk een dagactieve nachtvlinder.Het is een zeer algemene soort, die per jaar in aantallen waarnemingen erg kan verschillen. Het is een trekvlinder die in wisselende aantallen per jaar in het hele land kan worden waargenomen.

De vlinders vliegen overdag, vooral bij zonnig weer maar soms ook bij bewolking of zelfs als er wat lichte regen valt. Ze bezoeken vooral plantensoorten met buisvormige bloemen. Zoals Phlox en de bekende vlinderstruik. Ze worden ook af en toe in de schemering of in het donker waargenomen. De vliegtijs is van februari-november. De meeste waarnemingen worden gedaan in augustus en september. De laatste jaren wordt deze soort ook af en toe waargenomen in het vroege voorjaar en zijn er overwinterende exemplaren waargenomen. Mijn vroegste waarneming is van het begin van de maand mei .

Het is altijd weer een schitterende waarneming, als hij zich in jouw tuin laat zien. Mijn eerste waarneming is van 17 mei 2018. Ik was er toen erg blij mee. Nu nog steeds als ik er weer eentje zie.

Torenvalk [Falco tinnunculus]; vogel van het jaar 2025

De Torenvalk is een algemeen voorkomende roof[grijp]vogel in Nederland en West Europa. Het vrouwtje is iets groter dan het mannetje. Het vrouwtje is over het algemeen bruin van kleur, terwijl het mannetje meer roodbruin is en een mooie grijs/blauwe kop heeft en een mooie roodbruine rug. Ze broeden vaak in oude kraaiennesten en als die niet voldoende voorradig zijn, gebruiken ze door de mens geplaatste nestkasten op een hoge paal, in het open veld.

In het broedseizoen worden 4-6 bruine eieren gelegd in een bed van zand, grassen en wat veren. Het vrouwtje broedt de eieren uit gedurende 27-33 dagen. De jongen zijn na een kleine maand vliegvlug. Het mannetje zorgt voor het vrouwtje tijdens de broedduur.

Tijdens het voedsel zoeken staat het mannetje te "bidden" en zoekt naar ultraviolette sporen. Dit zijn de urinesporen die de muizen achterlaten. Dit gegeven heeft geen gevolg voor het jachtsucces van de Torenvalk.

Scholekster-telling langs de Schermdijk in Delfzijl. Gistermiddag weer eens een telling gedaan langs de Schermdijk in de haven van Delfzijl. Het was om 12.45 uur hoor water, maar aangekomen in de haven was er zeker 100-130 cm meer water. Dat was gemakkelijker tellen voor mij, want de vogels zaten nog geen 100 meter van de dijk af. Ook het grote aantal Wulpen liep in de 1000-den.

Direct aan het begin van de dijk lag een vers dode 2e Kj. Stormmeeuw [Larus canus]. Deze vogel was geringd met een alu-ring. Het ringnummer is: Estonia Matsalu UA 22383. De vogel is geringd in Estland, plaats: Lääne maakond. Ringdatum: 2024-06-02. Dus nog net geen 7 maanden oud en al wel een behoorlijke afstand afgevlogen. Hij/Zij is als nestjong geringd en is slechts, na het ringen, 182 dagen oud geworden.

In totaal telde ik 1715 Scholeksters in de sozen en als losse vogels. Ook waren er al vele paartjes weer gekoppeld. Deze vogels zullen wel blij zijn, want een groep schoonmakers liep de gelele dijk af om alle rommel op te ruimen. Vooral het plastic- en visnetten afval. Erg bij mee. Verder gezien en geteld: 28 Pijlstaart 41 Wintertaling 1061 Wulpen 36 Krakeend 43 Steenloper 14 Tureluur 18 Zwarte kraai 712 Wilde eend 158 Smient 1 Waterpieper 100-den Kokmeeuw 21 Meerkoet 221 Zilvermeeuw 236 Bergeend plm. 150 Fraters 7 Putters 2 Roodborst 1 dode Brandgans Al met

al een zeer geslaagde middag.

Jan van Gent. [Morus bassanus].

Er bestaan 2 soorten Jan van Genten: de Kaapse gent en de Australische gent.

Ze nestelen in grote kolonies op steile rotswanden in noord Europa. De grootste kolinie bevindt zich in het NW van Schotland: Sint Kilda. Sinds kort ook op Helgoland. Wij zijn hier geweest op 26 mei 2016. Daar zijn ook de bijbehorende foto's gemaakt. Hier bouwt hij een nest van zeewier en [jammer genoeg] ook van het afval van visnetten, wat nog al eens kan leiden dat het hele nest aan een van de pootnagels blijft hangen en naar beneden valt. We hadden niet het mooiste weer, maar wel konden we dichtbij de vogels komen. Het is een leuk gezicht bij de kennismaking tussen beide partners, als ze van zee terugkomen.

Tijdens de broedperiode van maart tot en met juli heeft hij een zeer sociaal leven. De broedduur is plm. 40-43 dagen. Er wordt slechts 1 ei gelegd. De broedende vogel wordt dan gevoerd en afgewisseld met het broeden door de partner. Het duiken is een spectaculair gezicht en dan duiken ze tot 10-40 meter onder het wateroppervlak. Als een pijl schieten ze het water in.

De eerstejaars vogels zijn bruin van kleur en in de komende 3 jaar krijgen ze het kleed van de volwassen vogels. Ze kunnen langere tijd op de oceaan zweven zonder een voet aan wal te zetten.

Het is een fantastische vogel om te zien, in zijn doen en laten zowel op het nest als in de lucht. Ook de snavel is een interessant stuk gereedschap. Ik heb er erg van genoten en ga erbinnenkort nog een keer kijken.

Wijngaardslakken

Op deze post wordt weergegeven over de overwintering van deze mooie soort. Als het kouder wordt in het najaar, graven de slakken zich in om te overwinteren. Dit doen ze op een beschutte, vorstvrije plek en dan zo'n 10-12 cm on de de grond. Ze sluiten het huisje af met een kalkdekseltje on eventuele uitdroging te voorkoomen. In het voorjaar wordt het dekseltje afgestoten en kan de slak weer beginnen aan een nieuwe levensjaar. Ik heb er op dit moment zo'n 100 exx. in de tuin. Maar ook de egels weten dat. Ik vind dat niet erg, want die moeten ook leven. Een foto van het "operculum"volgt.

De Kleine watersalamander [Lissotriton vulgaris]

Deze salamandersoort behoort tot de echte salamanders. Het is een relatief kleine soort en wordt maximaal 10-11 cm lang, inclusief de staart. De mannetjes zijn lichtbruin van kleur met zwarte strepen op de zijkant en hier en daar een paar donkere vlekken.Wat betreft de leeftijd van deze salamander valt weinig te zeggen, maar over het algemeen worden ze in de vrije natuur 2-3 jaar oud. In gevangenschap, denk aan een terarium, kunnen ze veel ouder worden.

Voortplanting: het vrouwtje legt in het voorjaar, tussen maart en en juni haarv eitjes af in zwak stromend water en in ondiep water. Dat ondiepe water heeft als voordeel, dat het snel opwarmt en de larven eerder worden geboren dan in dieper water. De eitjes worden op de aanwezige waterplanten afgezet. De winter wordt doorgebracht in een schuilplaats, zoals een composthoop of onder bladeren, tussen wat puin maar op een plek waar het niet vriest. Als de zon weer tevoorschijn komt, gaan ze uit hun schuilplek om lekker op te warmen.

De Zilveren maan in Nederland. [Boloria selene]

Oud nederlands: Bruingevlekte parelmoervlinder. English: Small pearl-bordered fritilary. Deutsch: Braunfleckiger Perlmutterfalter. Francais: Le petitcollierargente. De Zilveren maan is een zeldzame standvlinder, die vooral voorkomt in de kop van Overijssel, Friesland en op Terschelling. Ook elders in Nederland bevinden zich nog enkele kleinere kolonies. Het is een bedreigde vlindersoort en staat op de Nederlandse RODE LIJST. Het is een dagactieve vlinder, die vooral zijn nectar zoekt op de Echte koekoeksbloem. Hij vliegt in 2 generaties van begin mei tot half juni en van begin juli tot in september.

De rups overwintert als half volgroeide pop in een dor blad, in de strooisellaag. De verpopping vind plaats in de lage vegetatie aan een stengel van een plant. Kenmerken van de vlinder: Deze meet over de voorvleugel gemeten: 18-22 mm. De kleur van de bovenvleugel is overwegend oranje met zwarte stippen. De onderkant van de achtervleugel is glanzend en contrastrijk getekend met meerdere geelachtige en of zilverkleurige vlekken.

De Kuifmees. [Parus cristatus].

Voor mij is dit een van de mooiste mezensoorten met zijn en/of haar parmantig, soms rechtopstaande kuif. Ze leven eigenlijk alleen maar in Europa, in naald- en loofbossen en dan vooral waar ook nog redelijk veel berken staan. En vooral de berken met een begin van het rottingsproces verdient hun voorkeur.

In juist deze berken hakken ze hun nest uit, omdat het hout zachter is. In het nest leggen ze 5-8 eieren en broeden die in een tijdsbestek van 13-15 dagen uit. De eitjes zijn gelig van kleur met kleine stippeltjes. De soort is zeer plaatsgetrouw, maar in het najaar en de winterperiode sluiten ze zich aan bij andere mezensoorten.

Ze leven vooral van insecten, maar in de winter komen ze ook op de voedertafel om daar de gepelde zonnepitten te eten.